Εἴ τινες ἀνεξετάστως προήχθησαν πρεσβύτεροι, ἤ ἀνακρινόμενοι ὡμολόγησαν τά ἁμαρτήματα αὐτοῖς,1 καί, ὁμολογησάντων αὐτῶν, παρά κανόνα κινούμενοι οἱ ἄνθρωποι τοῖς τοιούτοις χεῖρα ἐπιτεθείκασι, τούτους ὁ Κανόνας οὐ προσίεται· τό γάρ ἀνεπίληπτον ἐκδικεῖ ἡ καθολική ἐκκλησία.
Ἀνεπιλήπτους καί καθαρεύοντας αἰτιαμάτων κωλυόντων ἱερᾶσθαι, βούλεται ὁ κανών τούς εἰς ἱερωσύνην προαγομένους εἶναι, καί τόν βίον, καί τήν διαγωγήν αὐτῶν ἐξετάζεσθαι, Εἰ δ’ ἴσως τινές, φησίν, ἀνεξετάστως προαχθῶσιν εἰς ἱερωσύνης βαθμόν, ἤ, ἐκείνων ὁμολογησάντων τά ἑαυτῶν ἐλαττώματα, οἱ χειροτονοῦντες αὐτούς παρά κανόνα χειροτονήσουσιν, ἀπροσδέκτους αὐτούς εἶναι θεσπίζει, καί μηδέν ἐκ τῆς χειροτονίας τῆς ἀθέσμου ὠφελεῖσθαι∙ καθαιρεθήσονται γάρ. Διάφορά εἰσι τά κωλύοντα τήν ἱερωσύνην, μεθ’ ὧν ἐστι καί ἡ πορνεία. Εἰ οὖν κατακριθῇ τις πορνείαν ἡμαρτηκώς, κᾂν τε πρό τοῦ ἱερωθῆναι, κᾂν τε μετά ταῦτα, καθαιρεῖται. Ὅθεν, φησίν ὁ κανών, τόν ἀνεξετάστως ἱερωθέντα, ἤ καί ἐξομολογησάμενον μέν πρό τῆς χειροτονίας τό ἁμάρτημα, παρά δέ κανόνας χειροτονηθέντα, μή ὠφελεῖσθαι ἐκ τῆς χειροτονίας, ἀλλά μετά διάγνωσιν, καθαιρεῖσθαι. Ἔλεγον γάρ τινες, ὅτι ὥσπερ τό βάπτισμα νέον ἄνθρωπον ποιεῖ τόν βαπτισθέντα, οὕτω καί ἡ ἱερωσύνη τά πρό τῆς ἱερωσύνης ἁμαρτήματα ἀπαλείφει∙ ὅπερ τοῖς κανόσιν οὐκ ἔδοξεν. Οἱ ἀνεξετάστως χειροτονούμενοι, εἰ ἑξῆς ἐλέγχοιντο, ὅτι ἥμαρτον ὄντως, πεπαύσθωσαν. Εάν γάρ ἁμαρτήσας τις διέλαθε, καί ἀνεξετάστως εἰς ἐπισκόπου, ἤ πρεσβυτέρου βαθμόν προήχθη, ἐάν μετά τήν χειροτονίαν ἐλέγχοιτο, ὅτι ἥμαρτε, τῆς ἱερωσύνης παυθήσεται. Ὁ παρών Κανών διορίζει, ὅτι, ἐκεῖνοι ὁποῦ μέλλουν νά ἱερωθοῦν, πρέπει νά εἶναι καθαροί ἀπό ἁμαρτήματα, ὁποῦ κωλύουσι τήν ἱερωσύνην, καί πρέπει νά ἐξετάζεται ὁ βίος αὐτῶν, καί ἡ διαγωγή. Ἀνίσως δέ τινες ἔγιναν Πρεσβύτεροι χωρίς νά ἐξετασθοῦν, ἤ καί ἐξετασθέντες ὡμολόγησαν μέν τά ἁμαρτήματα των, ὄντα κωλυτικά τῆς ἱερωσύνης, οἱ δέ ἐξετάσαντες αὐτούς Ἀρχιερεῖς, κινηθέντες παρά κανόνας, ἐχειροτόνησαν αὐτούς ἱερεῖς. Οὗτοι, λέγω, οἱ ἀναξίως ἱερωθέντες, ἀπρόσδεκτοι εἶναι εἰς τό νά ἱεροπρακτοῦν. Ἐλεγχθέντες γάρ ἀπό ἄλλους, ἤ αὐτοί οἱ ἴδιοι ὁμολογήσαντες τά κωλυτικά τῆς ἱερωσύνης ἁμαρτήματα ὁποῦ ἔπραξαν πρό τῆς χειροτονίας, καθαιροῦνται κατά τόν Βαλσαμῶνα καί τόν Ζωναρᾶν. Ἢ παύουσι τοῦ ἱεροπρακτεῖν, κατά τόν ἀνώνυμον ἑρμηνευτήν τῶν Κανόνων. Ἐπιφέρει δέ καί αἰτίαν ὁ Κανών, διά τί οἱ ἁμαρτήμασι περιπεσόντες δέν εἶναι δεκτοί εἰς τήν ἱερωσύνην. Ἐπειδή, λέγει, ἡ καθολική Ἐκκλησία διαφεντεύει, καί θέλει νά εἶναι ἀνεπίληπτοι, ἤτοι ἀκατηγόρητοι εἰς ἁμαρτίας, καθὼς προστάζει ὁ Παῦλος νά εἶναι καί ὁ Ἐπίσκοπος, λέγων. «Δεῖ τόν Ἐπίσκοπον ἀνεπίληπτον εἶναι» (α΄ Τιμοθ., γ΄, 2) ἤτοι ὄχι μόνον ἀνέγκλητον, ἀλλά καί ἄμεμπτον παντελῶς, καί ἀκατηγόρητον.2 1Ἰωάννης ὁ Ἀντιοχιεύς ἐν τῇ συλλογῇ τῶν κανόνων, ἀντί τοῦ, τά ἁμαρτήματα αὐτοῖς, ἔχει τά ἡμαρτημένα αὐτοῖς. Ὅ καί ὀρθότερον.2Σημειοῦμεν δέ ἐδῶ ἕνα καθολικόν καί γενικόν ἀξίωμα, ὅτι πάντες οἱ παρά κανόνας, καί ἀναξίως χειροτονηθέντες, πρό τοῦ νά καθαιρεθοῦν ὑπό συνόδου, ἀληθῶς ἱερεῖς εἰσιν. Ἐπειδή καθὼς λέγει ὁ θεῖος Χρυσόστομος. Πάντας μέν ὁ Θεός οὐ χειροτονεῖ, διά πάντων δέ αὐτός ἐνεργεῖ. Εἰ καί αὐτοί εἶεν ἀνάξιοι, διά τό σωθῆναι τόν λαόν (ὁμιλ. β΄. πρός Τιμόθεον β΄, σελ. 337, τοῦ δ΄ τόμ). Καί πάλιν. Ἐπειδή καί δι’ ἀναξίων ἡ χάρις ἐνεργεῖ οὐ δι’ αὐτούς, ἀλλά διά τούς μέλλοντας ὠφελεῖσθαι (λόγ. ια΄ πρός Θεσσαλ. α΄, σελ. 216. τοῦ δ΄ τόμ). Καί πάλιν. Νυνί δέ καί δι’ ἀναξίων ἐνεργεῖν ὁ Θεός εἴωθε. Καί οὐδέν τοῦ βαπτίσματος ἡ χάρις παρά τοῦ βίου τοῦ ἱερέως παραβλέπτεται (λόγ. η΄ τῆς α΄ πρός Κορινθ. σελ. 290 τοῦ γ΄ τόμ). Ἀλλά καί λόγῳ γ΄ πρός Κολασσ., σελ. 107 τοῦ δ΄ τόμ. διά πολλῶν ἀποδεικνύει. Ἐν οἷς καί ταῦτα λέγει. Ἡ τοῦ Θεοῦ χάρις ἐστίν ἡ καί εἰς ἀνάξιον ἐνεργοῦσα, οὐ δι’ ἡμᾶς, ἀλλά δι’ ὑμᾶς. Καί πάλιν, οὐκ ἐμοῦ καταφρονεῖς, ἀλλά τῆς ἱερωσύνης. Ἂν ἴδῃς ταύτης γυμνόν, τότε καταφρόνει. Τότε οὐδέ ἐγὼ ἀνέχομαι ἐπιτάττειν. Ἕως δ’ ἂν ἐπί τοῦ θρόνου τούτου καθήμεθα, ἕως ἂν τήν προεδρίαν ἔχωμεν, ἔχομεν τήν ἀξίαν καί τήν ἰσχύν, εἰ καί ἀνάξιοί ἐσμέν. Ὁ δέ Συμεὼν ὁ Θεσσαλονίκης (ἀποκρίσει ιγ΄) λέγει, διά τήν χειροτονίαν ἐνεργεῖ ἡ χάρις εἰς αὐτούς, εἴτε ἀρχιερεῖς εἶναι, εἴτε ἱερεῖς, διά τήν σωτηρίαν τῶν προσερχομένων∙ καί ὅσα μυστήρια ἐκτελέσουν, εἶναι τῇ ἀληθείᾳ μυστήρια. Οὐαί ὅμως, καί ἀλλοίμονον (προσθέττει ὁ αὐτός Συμεὼν αὐτόθ.) εἰς τούς τοιούτους. Οἵτινες, εἴτε πρό τῆς χειροτονίας ἥμαρτον, εἴτε μετά τήν χειροτονίαν, ἀνάξιοι εἶναι τῆς Ἱερωσύνης. Καί ἐάν θέλουν νά μετανοήσουν, καί νά σωθοῦν, ἂς κάμουν τελείαν ἀποχήν ἀπό τά ἁγιώτατα ἔργα τῆς ἱερωσύνης. Ἐπειδή τίποτε ἄλλο δέν θέλει τούς βοηθήσει εἰς μετάνοιαν, ἂν δέν κάμουν πρότερον ἀποχήν τῆς ἱερωσύνης. Ὅρα καί τήν μαρτυρίαν τοῦ Χρυσοστόμου περί παραιτήσεως εἰς τόν τύπον τῆς Κανονικῆς παραιτήσεως ἐν τῷ τέλει τῆς βίβλου.
