Ἀῤῥενοφθόροι καί ζωοφθόροι καί φονεῖς καί φαρμακοί καί μοιχοί καί εἰδωλολάτραι τῆς αὐτῆς καταδίκης εἰσίν ἠξιωμένοι, ὥστε ὃν ἔχεις ἐπί τῶν ἄλλων τύπον καί ἐπί τούτων φύλαξον. Τούς δέ ἐν τριάκοντα ἔτεσι μετανοήσαντας ἐπί τῇ ἀκαθαρσίᾳ, ἣν ἐν ἀγνοίᾳ ἔπραξαν, οὐκ ἀμφιβάλλειν ἡμᾶς προσῆκεν εἰς τό παραδέξασθαι ἥ τε γάρ ἄγνοια συγγνώμης ἀξίους αὐτούς ποιεῖ, καί τό ἑκούσιον τῆς ἐξαγορεύσεως καί ἡ παράστασις ἐν τοσούτῳ χρόνῳ γενομένη, σχεδόν γάρ ὅλην τήν γενεάν ἀνθρώπου παρεδόθησαν τῷ Σατανᾷ, ἵνα παιδευθῶσι μή ἀσχημονεῖν. Ὥστε, κέλευσον αὐτούς ἤδη ἀνυπερθέτως δεχθῆναι, μάλιστα εἰ καί δάκρυα ἔχουσι δυσωποῦντά σου τήν εὐσπλαχνίαν καί βίον ἐπιδείκνυνται ἄξιον συμπαθείας.


ΖΩΝΑΡΑΣ: Οἱ μέν ἀῤῥενοφθὀροι, καί ζωοφθόροι, καί μοιχοί, ἐπί πεντεκαίδεκα ἔτη ἐπιτιμῶνται∙ οἱ δέ γε ἑκούσιοι φονεῖς, καί οἱ φαρμακοί, ἐπί εἰκοσαετίαν∙ εἰδωλολάτρας δέ, οὐ τούς εἰδώλοις θύοντας λέγει ἤ γάρ ἀρχῆθεν ἦσαν τά εἴδωλα σέβοντες, καί προσελθόντες τῇ πίστει καί βαπτισθέντες, εὐθύς τοῖς πιστοῖς συναριθμοῦνται, καί τῶν ἁγιασμάτων μετέχουσιν, ἤ Χριστιανοί ὄντες, εἰδώλοις ἔθυσαν, καί διά βίου μετανοεῖν ὀφείλουσιν∙ οὐ περί τοιούτων οὖν εἰδωλολατρῶν ἔοικε λέγειν ὁ ἅγιος, ἀλλά τούς γόητας, καί τούς τά περίεργα ποιοῦντας, εἰδωλολάτρας ἐκάλεσεν, ὡς ἐπικλήσεις δαιμόνων ποιουμένους ἐν ταῖς γοητείαις, καί ἐξ ἐκείνων ζητοῦντας ἐπικουρίαν, κἀντεῦθεν δοκοῦντας τιμᾷν καί θεραπεύειν αὐτούς. Εἰπὼν δέ, ὅτι τῆς αὐτῆς καταδίκης εἰσίν ἠξιωμένοι, οὐ τοῦτο λέγει, ὅτι ἰσαρίθμοις ἐπιτιμῶνται ἐνιαυτοῖς, ἀλλ᾽ ὅτι πολυετεῖ ἐπιτιμίῳ ὑπόκεινται, ἕκαστοι δέ κατά τούς ἰδίους ὅρους. Ὅσοι δέ ἐπί τριάκοντα ἔτεσι μετενόησαν ἐφ᾽ ᾗ ἔπραξαν ἀκαθαρσίᾳ ἐν ἀγνοίᾳ, (ἀγνοῶν γάρ τις τυχόν, συγγενεῖ ἐμίγη, μή εἰδὼς τήν συγγένειαν, ἤ γυναικί τινι, μή εἰδὼς ὅτι καί ὁ πατήρ αὐτοῦ ἐχρήσατο ἐκείνῃ,) τούς τοιούτους, οὐδέ ἀμφιβάλλειν ἐχρῆν, φησίν, εἰς τό παραδέξασθαι, πολλά ἔχοντας δίκαια εἰς τό συγγνωμονηθῆναι τήν ἄγνοιαν, τό ἐκούσιον τῆς ἐξαγορεύσεως, (ἀγνοούμενον γάρ τό ἁμάρτημα, ἑκόντες ἐξωμολογήσαντο∙) καί τήν τοῦ χρόνου παράτασιν∙ σχεδὁν γάρ ὅλην γενεάν ἀνθρώπου παρεδόθησαν τῷ Σατανᾷ, ἵνα παιδευθῶσι μή ἀσχημονεῖν∙ διά ταῦτα τοίνυν δεκτούς ἡγεῖσθαι αὐτούς. Οὐκ ἄκαιρον δέ καί τι παρενεῖραι τῷ λόγῳ, καί λύσαι ἀμφιβαλλόμενόν τι τισίν. Ὁ μέγας Ἀπόστολος Κορινθίοις ἐπιστέλλων, καί περί τοῦ πεπορνευκότος εἰς τήν ἰδίαν μητρυιάν γράφων, Παράδοτε αὐτόν, φησί, τῷ Σατανᾷ, ἵνα τό πνεῦμα σωθῇ∙ τινές μέν οὖν δαίμονι κάτοχον γενέσθαι τόν πορνεύσαντα λέγουσι, τινές δέ, νόσου μάστιγι ἐκδοθῆναι∙ καίτοι ἐξ αὐτῶν τῶν πρός Κορινθίους ἑπιστολῶν λυομένου τοῦ ἀμφιβόλου, καί δηλουμένου, ὅτι τό παραδοθῆναι τῷ Σατανᾷ ἀφορισθῆναί ἐστι, καί τῆς τῶν πιστῶν μερίδος ἐκκηρυχθῆναι. Εν μέν γάρ τῇ πρώτῃ, ἔνθα καί παραδοθῆναι τῷ Σατανᾷ τόν ἁμαρτήσαντα κατεδίκασε, φησί∙ Καί ὑμεῖς πεφυσιωμένοι ἐστέ, καί οὐχί μᾶλλον ἐπενθήσατε, ἵνα ἐξαρθῇ ἐξ ὑμῶν ὁ τό ἔργον τοῦτο ποιήσας. Τό δέ, ἐξαρθῇ ἐξ ὑμῶν, τί ἄλλο ἐστιν ἤ ὅτι, ἵνα ἐκκοπῇ καί ἀλλοτριωθῇ ἀφ’ ὑμῶν∙ ἐκκόπτεται δέ ὁ ἀφορισθείς καί μή τῇ τῶν πιστῶν συνενούμενος μοίρᾳ. Ἐν δέ τῇ δευτέρᾳ ἐπιστολῇ, φησί∙ Κυρώσατε εἰς αὐτόν ἀγάπην. Πῶς οὖν πρός τόν δαιμονιζόμενον ἔμελλον κυρῶσαι ἀγάπην∙ ἤ πρός τόν πάθει λέπρας, ἤ τινι τοιούτῳ ταλαιπωρούμενον; ἐλεεῖσθαι γάρ μᾶλλον ὤφειλεν ὁ οὕτω πάσχων, οὐχί μισεῖσθαι. Ἀλλά τοῦτο ἔλεγε πάντως, ὅτι, ὃν ἀπεστράφητε διά τό ἁμάρτημα, καί τῆς ἐκκλησίας ἠλλοτριώσατε, δέξασθε πάλιν, ἵνα μή τῇ περισσοτέρᾳ λύπῃ καταποθῇ∙ καί ἑρμηνεύει, ὡς γοῦν εἴρηται, αὐτός ἑαυτόν ὁ Ἀπόστολος, σαφηνίζει. Εἰ δέ τις φιλονεικότερον ἀνθίσταται, πεισάτω τοῦτον ὁ σοφός οὗτος καί μέγας Πατήρ προσχόντα, ὅπως ἐχρήσατο ἐνταῦθα τῷ, παρεδόθη τῷ Σατανᾷ, τόν ἀφορισμόν, καί τήν ἔκπτωσιν τῆς κατά τῶν πιστῶν ξυναυλίας, παράδοσιν πρός τόν Σατανᾶν ὀνομάσας∙ ὁ γάρ ἐκκοπείς τῆς μοίρας τῶν πιστῶν, οὐκέτι τήν τοῦ ἁγίου Πνεύματος χάριν ἔχει παρ᾿ ἑαυτῷ, ἀλλ᾽ ἀπογυμνοῦται ταύτης∙ ὁ δέ τῆς χάριτος ταύτης ἐκπεπτωκώς, παραδίδοται τῷ Σατανᾷ, γυμνόν γάρ τῆς θείας χάριτος αὐτόν εὑρὼν ὁ ἐχθρός, παραλαμβάνει αὐτόν, καί κυριεύει λοιπόν αὐτοῦ∙ καί ὁ χρυσοῦς δέ τήν γλῶτταν Ἰωάννης, ἐξηγούμενος τήν πρός Τιμόθεον ἐπιστολήν, οὕτως ἡρμήνευσε τοῦτο.

ΒΑΛΣΑΜΩΝ: Ἕτεροι κανόνες τοῦ ἁγίου Πατρός διορίζονται, ὅπως καί ἐπί πόσοις ἔτεσιν ὀφείλουσιν ἐπιτιμᾶσθαι οἱ ἐν τῷ παρόντι κανόνι περιεχόμενοι. Ὁ δέ παρὼν κανὼν, εἰ καί φησι τούτους τῆς αὐτῆς καταδίκης ἀξιοῦσθαι, ἀλλ᾽ οὐ πρός τά εἴδη τῶν ἐπιτιμίων ἐξεφωνήθη∙ ἄλλως γάρ καί ἄλλως θεραπεύονται∙ καί δῆλον ὅτι καί τήν καταδίκην αὐτῶν εἰς τόν παρακολουθήσαντα τύπον ἀνήρτησε. Τό δέ τῆς αὐτῆς καταδίκης τούτους ἀξιοῦσθαι, ἐῤῥέθη, διά τό πάντας ὑποκεῖσθαι τοῖς τέτταρσι τόποις τῶν ἐπιτιμίων, καί κατά τοῦτο ὁμοίως κολάζεσθαι. Ἐπεί δέ καί τινες ἐν ἀγνοίᾳ τολμήσαντες αἱμομιξίαν, (αὕτη γάρ ἐστίν ἡ ἐν τῷ κανόνι περιεχομένη ἀκαθαρσία, καί οὐχί τά λοιπά ἁμαρτήματα, ὡς μηδέ πεφυκότα κατά ἄγνοιαν γίνεσθαι) ἐπί τριάκοντα χρόνοις μετανοήσαντες, ἤθελον παραδεχθῆναι, φησίν ὁ ἅγιος ἀπεντεῦθεν αὐτούς δέχεσθαι, ἐπάγων καί αἰτίας εὐλόγους. Ειδῳλολάτρας δέ ὀφείλεις νοεῖν ἐνταῦθα, τούς γόητας∙ οἱ γάρ τοῖς εἰδώλοις ἑκοντί θύσαντες Χριστιανοί, διά βίου μετανοεῖν ὀφείλουσιν∙ ἐκεῖνοι δέ λέγονται παραδοθῆναι τῷ Σατανᾷ, οἱ χωριζόμενοι ἀπό τῆς κοινωνίας τῶν πιστῶν, Οἱ γοῦν ἐπί τοσοῦτον χρόνον ἀφορισθἑντες, ὠσανεί τῷ Σατανᾷ παρεδόθησαν.

ΑΡΙΣΤΙΝΟΣ: Ἀῤῥενοφθόρους, καί ζωοφθόρους, καί μοιχούς, πεντεκαιδεκαετία, καί φονεῖς, καί φαρμακούς, καί εἰδωλολάτρας, εἰκοσαετία, κατά τόν πάλαι τύπον, εἰσδέξεται. Σαφής.

ΠΗΔΑΛΙΟΝ: Εἰς τήν ὁμοίαν παιδείαν, καί τό ἐπιτίμιον καταδικάζει ὁ παρών κανών τούς Ἀρσενοκοίτας, καί Κτηνοβάτας, (περί ὧν ὅρα τόν ιστ΄ τῆς ἐν Ἀγκύρᾳ), καί τούς Φονεῖς (ὅρα τόν ξστ΄ Ἀποστολικόν), καί τούς Φαρμακούς, (ὅρα τόν ξα΄ τῆς στ΄), καί τούς Μοιχούς, (ὅρα τόν μη΄ Ἀποστολικόν, καί πζ΄ τῆς στ΄), καί τούς Εἰδωλολάτρας, ἤτοι, ἤ τούς Μάγους, κατά τόν Βαλσαμῶνα, καί Ζωναρᾶν, ὡς ἐπικαλουμένους τούς δαίμονας, ἤ κατ’ ἄλλους, τούς κατά τινα περίστασιν ἀρνηθέντας τόν Χριστόν, καί θύσαντας εἰς τάς εἴδωλα (καί ὅρα τόν ια΄ τῆς α΄)∙ εἰς τήν αὐτήν δέ παιδείαν καταδικάζονται οὗτοι ὅλοι, ὄχι κατά τούς χρόνους τῶν ἐπιτιμίων, διά τί ἄλλοι μέν ἀπό αὐτούς εἰς περισσοτέρους χρόνους ἐπιτιμῶνται, ἄλλοι δέ εἰς ὀλιγωτέρους, ὡς ἐν τοῖς ἰδίοις αὐτῶν τόποις, καί κανόσι φαίνονται. Ἀλλά καθ’ ὃ ὅλοι οὗτοι, εἰς πολυχρόνια ὑποβάλλονται, κατά τόν Ζωναρᾶν. Καί καθ’ ὃ ὅλοι εἰς τούς τέσσαρας τόπους τῆς μετανοίας  ἐβάλλοντο, κατά τόν Βαλσαμῶνα. Ὅσοι δέ εἰς τριάκοντα χρόνους ἐμετενόησαν διά τήν σαρκικήν ἀκαθαρσίαν, ὁποῦ ἐν ἀγνοίᾳ ἔπραξαν, (τυχόν μέ συγγένισσαν, αὐτῶν σμιχθέντες, χωρίς νά ἠξεύρουν τήν συγγένειαν, ἤ τοιοῦτον ἄλλο), οὗτοι ἀναμφιβόλως πρέπει νά δεχθοῦν εἰς τήν τῶν μυστηρίων κοινωνίαν, διά πολλά αἴτια, διά τήν ἄγνοιαν τῆς ἁμαρτίας, διά τήν θεληματικήν ἐξομολόγησίν των, διά τά δάκρυα, καί τήν ἀξίαν ἐλέους ζωήν, ὁποῦ δείχνουσι, καί διά τό πολυχρόνιον ἐπιτίμιον ὁποῦ ἐδοκίμασαν. Διότι σχεδόν μίαν ὁλόκληρον γενεάν ἀνθρώπου παρεδόθησαν εἰς τόν σατανᾶν, χωρισθέντες ἀπό τήν κοινωνίαν τῶν πιστῶν, ὡς ὁ παραδοθείς ἐκεῖνος Κορίνθιος εἰς τόν σατανᾶν, διά νά μάθουν καί αὐτοί, ὡς ἐκεῖνος, νά μή κάμνουν τοιαῦτα ἀκάθαρτα.