Οὐ δεῖ μοναχόν, ἤ μονάστριαν, καταλιμπάνειν τήν οἰκείαν μονήν, καί ἐν ἑτέρᾳ ἀπέρχεσθαι. Εἰ δέ συμβῇ τοῦτο, ξενοδοχεῖσθαι αὐτόν, ἀναγκαῖον· προλαμβάνεσθαι δέ ἄνευ γνώμης τοῦ ἡγουμένου αὐτοῦ, οὐ προσήκει.
Τούς μοναχούς, ἔνθα ἀπετάξαντο τῷ κόσμῳ, συνετάξαντο δέ τῇ μοναχικῇ πολιτείᾳ, προσμένειν προσήκει, καί μή ἐκεῖθεν ἀναχωρεῖν. Εἰ δέ τις ἀναχωρήσῃ, καί εἰς ἑτέραν ἀπέλθῃ μονήν, ξενοδοχεῖσθαι μέν τοῦτον ἀναγκαῖον, ἵνα μή βιασθῇ εἰς κοσμικούς ἀπιέναι, καί συνδιάγειν τοῖς ζῶσιν ἀδιαφόρως∙ προσλαμβάνεσθαι δέ αὐτόν καί κατατάττειν τῇ ἀδελφότητι οὐ δεῖ, εἰ μή ὁ ἡγούμενος ἐπιτρέψῃ τῆς μονῆς, ἀφ’ ἧς ἐξῆλθεν. Ὁ μέν οὖν κανών οὗτος ἀδιάστικτον ἔχει τήν κώλυσιν τῆς ἀναχωρήσεως. Ὁ δέ μέγας Βασίλειος, ἐν τοῖς ἀσκητικοῖς αὐτοῦ κεφαλαίοις, διαστίζει περί τῆς τῶν μοναχῶν ἀναχωρήσεως, καί οὐκ ἄλλως αὐτοῖς ἀναχωρεῖν δίδωσιν, εἰ μή εἰ ψυχικῶς βλάπτοιντο∙ καί τότε δέ τήν αἰτίαν τῆς βλάβης ἀπαγγέλλειν τῷ ἡγουμένῳ∙ καί εἰ μέν θεραπεύοιτο τό αἴτιον, αὖθις διάγειν βούλεται ἕκαστον ἐν τῇ οἰκείᾳ, μονῇ∙ εἰ δέ ἀθεράπευτον ᾖ τό κακόν, λέγειν τοῦτο ἐπί τῆς ἀδελφότητος. Μετά τό δοῦναί τινα συνθήκας καί ὁμολογίας εἰς Θεόν, χάριν τοῦ προσμένειν ἐν ᾗ ἀπεκάρη μονῇ, πῶς παραχωρηθήσεται τήν οἰκείαν ἀθετῆσαι ὁμολογίαν, καί εἰς ἑτέραν ἀπελθεῖν μονήν; Διορίζεται οὖν ὁ κανών, μήτε μοναχόν, μήτε μονάστριαν, ἀσυντάκτως ἀναχωρεῖν ἀπό τῆς οἰκείας μονῆς, καί εἰς ἕτερον ἀπέρχεσθαι μοναστήριον, χάριν τοῦ καταταγῆναι ἐν αὐτῷ. Εἰ δέ πολλάκις διά μικροψυχίαν γένηται τοῦτο, μή προσλαμβάνεσθαι αὐτόν παρά τοῦ προεστῶτος, ἄνευ εἰδήσεως τοῦ κουρεύσαντος αὐτόν ἡγουμένου, δηλονότι χωρίς ἀπολυτικῆς γραφῆς αὐτοῦ, ἀλλά μόνον ξενοδοχεῖσθαι∙ ἵνα μή βιασθῇ εἰς κωμικούς ἀπιέναι, καί διάγειν μετά λαϊκῶν. Ὁ μέντοι μέγας Βασίλειος ἐν τοῖς ἀσκητικοῖς αὐτοῦ κεφαλαίοις, διορίζεται τόν μοναχόν βλαπτόμενον ψυχικῶς, ἀναχωρεῖν αφ’ ἧς ἀπεκάρη μονῆς∙ καί τοῦτο δέ ποιεῖν, μετά τό εἰπεῖν καί ἅπαξ καί δίς τά περί τούτου πρός τόν καθηγούμενον καί τούς μοναχούς, καί μή διορθωθῆναι τό κακόν. Τῷ ὀνόματι δέ τῆς ξενοδοχίας, μή εἴπῃς ἐπί πολύν καιρόν τόν ξενοκουρίτην μοναχόν διάγειν εἰς ἀλλοτρίαν μονήν∙ τοῦτο γάρ περιγραφή τοῦ κανόνος ἐστίν∙ ἀλλ’ ἐφ’ ἡμέραις μετρίαις. Μή θαυμάσῃς∙ δέ, πῶς οὐ κολάζεται παρά τοῦ κανόνος ὁ παραβάτης τούτου∙ ἀνάγνωθι γάρ τόν πη΄ κανόνα τῆς ἐν Καρθαγένῃ συνόδου, καί μάθῃς, ὅπως οἰ ξενοκουρίται κολάζονται, καί οἱ τούτους δεχόμενοι. Μοναχόν, ἤ μονάστριαν, μή ἐξέστω καταλιμπάνειν τήν οἰκείαν μονήν, καί ἑτέρᾳ προσιέναι∙ εἰ δ’ ἀφίκοιτο, ξενοδοχείσθω∙ μή μέν τοι προσδεχέσθω, καί ξενοδοχείσθω, παρά γνώμην τοῦ ἡγουμένου. Τό μέν ὑποδέχεσθαι, καί ξενοδοχεῖσθαι μοναχόν ἤ μοναχήν ἐν ἑτέρᾳ μονῇ ἀπιοῦσαν, ὁ παρών κανών ἐπιτρέπει, ἵνα μή δι’ ἀνάγκην εἰς κοσμικούς ἀπέλθῃ, ἤ μείνῃ∙ τό δέ προσλαβεῖν, καί προσδέξασθαι αὐτήν, καί συντάξαι τῇ ἀδελφότητι, παρά γνώμην τῆς ἡγουμένης, οὐκ ἐπιτρέπει. Διορίζει ὁ παρών Κανών, ὅτι δέν πρέπει ὁ Μοναχός, ἤ ἡ Μοναχή νά ἀφίνῃ τό Μοναστήριον ἐκεῖνο, εἰς τό ὁποῖον ἐκουρεύθη, καί νά πηγαίνῃ εἰς ἄλλο. Εἰ δέ καί τοῦτο ἤθελε κάμῃ τινάς, πρέπει ὁ τοιοῦτος νά ἀποδέχεται μέν ὡς ξένος καί νά φιλεύεται ἀπό τούς πατέρας τοῦ ξένου ἐκείνου Μοναστηρίου εἰς μερικάς ἡμέρας (ἵνα μή ὡς μή ξενοδοχούμενος βιασθῇ νά ὑπάγῃ εἰς τόν κόσμον, καί νά συναναστρέφεται μέ ἀδιαφόρους ἀνθρώπους)∙ ὄχι ὅμως καί νά κρατῆται, καί μέ τήν ἐκεῖσε ἀδελφότητα νά συναριθμῆται, χωρίς τήν γνώμην, καί ἀπολυτικήν ἐπιστολήν τοῦ ἐδικοῦ του Ἡγουμένου.1 1Οἱ δέ βασιλικοί νόμοι καί τοῦτο ἀκόμη ἐκ περιουσίας διορίζουσιν, ὁτι οἱ γονεῖς νά μήν ἠμποροῦν νά παίρνουν ἀπό τά μοναστήρια τά παιδία των ἐκεῖνα ὁποῦ ἐδιάλεξαν τήν καλογερικήν ζωήν. Ἀλλά καί νά δίδουν εἰς αὐτά τήν κληρονομίαν ὁποῦ τῶν ἀνήκει, κᾂν καί κᾀμμία αἰτία (ἤτοι κατηγορία) ἠκολούθησεν εἰς αὐτά πρό τοῦ νά γένουν Μοναχοί. Ἀνάγνωθι καί τήν μαρτυρίαν τοῦ Χρυσοστόμου εἰς τήν ὑποσημ. τοῦ 15 τῆς ἐν Γάγγρᾳ.
