Ὅσιος ἐπίσκοπος εἶπεν· Ὑποβάλλοντος καί τοῦ ἀδελφοῦ ἡμῶν Ὀλυμπίου, καί τοῦτο ἤρεσεν, ἵνα, εἴ τις ἐπίσκοπος βίαν ὑπομείνας ἀδίκως ἐκβληθείη, ἤ διά τήν ἐπιστήμην, ἤ διά τήν ὁμολογίαν τῆς καθολικῆς ἐκκλησίας, ἤ διά τήν τῆς ἀληθείας ἐκδικίαν, καί φεύγων τόν κίνδυνον, ἀθῶος καί καθωσιωμένος ὤν, εἰς ἑτέραν ἔλθοι πόλιν, μή κωλυέσθω ἐκεῖ ἐπί τοσοῦτον διάγειν, ἕως ἂν ἐπανέλθῃ, ἤ τῆς ὕβρεως τῆς γεγενημένης αὐτῷ ἀπαλλαγήν εὑρέσθαι δυνηθῇ· σκληρόν γάρ καί βαρύτατον, ἐλασίαν ἄδικον ὑπομεμενηκότα μή ὑποδέχεσθαι ὑφ᾽ ἡμῶν· πλείστῃ γάρ καλοκαγαθίᾳ καί φιλοφρονήσει ὀφείλει παραδέχεσθαι ὁ τοιοῦτος. Ἅπαντες εἰρήκασιν· Ἤρεσε καί τοῦτο.


ΖΩΝΑΡΑΣ: Ἀνωτέρω διαταξάμενοι οἱ τῆς συνόδου ταύτης Πατέρες, τούς ἀπιόντας εἰς ἑτέραν πόλιν ἔχουσαν ἐπίσκοπον μή πλέον τῶν τριῶν ἑβδομάδων ἐκεῖ διατρίβειν, ἐνταῦθά τισι καί ἐπί πολύ προσμένειν συγχωροῦσιν. Οὗτοι δ’ εἰσίν οἱ ἀδίκως ἐκβαλλόμενοι τῶν ἐκκλησιῶν αὐτῶν, ἤ διά τήν ἐπιστήμην, ἤγουν ὡς ἐπιστάμενοι τήν τῶν δογμάτων τῆς πίστεως ἀκρίβειαν, καί ταύτην διδάσκοντες, καί παρά αἱρετικῶν ἐλαυνόμενοι, οἷα γεγόνασι παρά τῶν Ἀρειανῶν ἐπί τοῦ Κωνσταντίου καί τοῦ Οὐάλεντος, ἡ διά τήν ὁμολογίαν τῆς καθολικῆς ἐκκλησίας, ὡς ὁμολογοῦντες ὅσα ἡ καθολική ἐκκλησία, ἤγουν τήν ἔνσαρκον οἰκονομίαν, καί ὅτι Θεός ἀληθινός ἐστιν ὁ Χριστός, καί διωκόμενοι πάλαι μέν παρά τῶν παλαιοτέρων βασιλέων, ὕστερον δέ καί παρά τοῦ Ἰουλιανοῦ∙ ἤ ὡς ὑπέρ τῆς ἀληθείας λέγοντες, καί ἀδικουμένων καί καταδυναστευομένων ὑπερμαχοῦντες, οἷα τῷ μεγάλῳ Βασιλείῳ γεγόνασι, καί τῷ Χρυσοστόμῳ, καί ἄλλοις πολλοῖς. Τό γοῦν οὕτω διωκόμενον ἐκ τῆς ἐκκλησίας αὐτοῦ ἀδίκως, ἀνάγκη εἰς ἑτέραν πόλιν ἀπιέναι φεύγοντα τόν κίνδυνον, ἀθῶον μέν ὄντα, κατά τό εὐθές τε καί δίκαιον, καθωσιωμένον δέ, διά τήν δυναστείαν τῶν διωκόντων αὐτόν∙ καθωσιωμένος δ’ ἐστίν ὁ ἀφωρισμένος εἰς κόλασιν∙ τόν τοιοῦτον, φησίν ὁ κανών, μή κωλύεσθαι διατρίβειν ἐν ἑτέρᾳ πόλει, ἕως ἂν εἰς τήν οἰκείαν ἐπανέλθῃ πόλιν, τόν φόβον τοῦ κινδύνου διαφυγών, ἤ τῆς ὕβρεως, τῆς γενομένης αὐτῷ ἀπαλλαγείς. Ὕβριν δέ, οἶμαι, τήν ἀπέλασιν τῆς ἐκ τοῦ θρόνου αὐτοῦ ὀνομάζει∙ σκληρόν γάρ, φησι, καί βαρύτατον, τόν ἀδίκως τῆς πόλεως αὐτοῦ ἀπελαθέντα, μή ὑποδέχεσθαι παρά τῶν συνεπισκόπων μετά πολλῆς τῆς φιλοφροσύνης καί ἀγαθότητος, ἤγουν προθύμως καί ἱλαρῶς.

ΒΑΛΣΑΜΩΝ: Διαφόρων κανόνων διοριζομένων μή διάγειν ἐπίσκοπον εἰς ἑτέραν ἐνορίαν ἐπέκεινα τοῦ νενομισμένου καιροῦ, ἄρτι φασίν οἱ Πατέρες, τοῦτο μή κρατεῖν εἰς τούς ἐπισκόπους τούς ἐκβαλλομένους, ἀπό τῶν ἐκκλησιῶν αὐτῶν, ἤ διά τήν ἐπιστήμην, τοὐτέστι, τήν περί τά θεῖα δόγματα σπουδαίαν διδασκαλίαν, ἤ διά τό ὁμολογεῖν τήν ὀρθόδοξον πίστιν, ἤ διά τό ἐκδικεῖν τούς ἠδικημένους, κἀντεῦθεν διά μεγάλην αἰτίαν, καί ὡς φεύγοντας τόν κίνδυνον, λογιζομένους μέν καθωσιωμένους παρά τῶν ἐκβαλλόντων αὐτούς, ὄντας δέ τῇ ἀληθείᾳ ἀθώους∙ ἀλλ’ ἔστωσαν καί εἰς ἑτέρας πόλεις ἀκωλύτως, ἒς τ’ ἂν ἡ ἀπειλή τοῦ κινδύνου παυθῇ, καί δυνηθῇ ὁ ἐπίσκοπος εἰς τήν λαχοῦσαν αὐτόν ἀπελθεῖν, ἤ ἐκδικηθῇ ἡ ἐκ τῆς ἀπελάσεως ἐπιγενομένη τούτῳ ὕβρις∙ σκληρόν γάρ καί ἀφιλάδελφόν ἐστι, μή φιλοφρονεῖσθαι μετά πάσης ἀγαθότητος τόν τοιοῦτον παρά τῶν συναδελφῶν αὐτοῦ. Ὥστε σημείωσαι, ὅτι οὐκ ὀφείλουσιν ἀπό τῆς βασιλευούσης τῶν πόλεων ἐκβάλλεσθαι οἱ ἀνατολικοί ἐπίσκοποι οἱ μή ἔχοντες καθίσματα, ὡς τῶν ἐκκλησιῶν αὐτῶν κατεχομένων παρά τῶν ἐθνῶν∙ καί οἱ παρά τῶν ἀδίκων πρακτόρων διωκόμενοι, διά τό λέγειν ὑπέρ τῶν ἀδικουμένων.

ΑΡΙΣΤΙΝΟΣ: Ἀδίκως ἐπίσκοπος ἐλαυνόμενος, εἰ ἐπί τῆς ἀλλοτρίας διάγοι, δεκτέος, ἕως τήν ὕβριν ἐπανασώσαιτο. Τόν τύφον καί τήν ἀλαζονείαν οἱ Πατέρες κωλύοντες προσέταξαν, μή ἐφ’ ἱκανόν καιρόν ἐπίσκοπον ἐν ἀλλοτρίᾳ ἐπισκοπῇ διατρίβειν. Εἰ δέ τις, ἤ διά τήν ὁμολογίαν τῆς ἡμετέρας πίστεως, ἤ διά τήν τῆς ἀληθείας ἐκδίκησιν, τῆς ἰδίας πόλεως ἐκβληθείη, καί εἰς ἑτέραν ἀπέλθῃ πόλιν, οὐ κωλυθήσεται ἐκεῖ διάγειν, μέχρις ἂν ἀπαλλαγήν εὑρεῖν δυνηθῇ τῆς πρός αὐτόν γενομένης ὕβρεως.

ΠΗΔΑΛΙΟΝ: Ἐπειδή κατά τόν ια΄ καί ιβ΄ κανόνα αὐτῆς ἐδιώρισεν ἡ παροῦσα σύνοδος, παράνω ἀπό τρεῖς ἑβδομάδας, νά μήν διατρίβῃ τινάς Ἐπίσκοπος εἰς ξένην ἐπαρχίαν, ἐνταῦθα διά τοῦ παρόντος κανόνος συγχωρεῖ νά διατρίβῃ εἰς ξένην ἐπαρχίαν, ἕως οὗ νά ἐπαναγυρίσῃ εἰς τήν ἐπαρχίαν του, ἤ νά ἀθωωθῇ ἀπό τήν ὕβριν, καί ἐξορίαν ὁποῦ ἔλαβε τοῦ οἰκείου θρόνου, ὁ Ἐπίσκοπος ἐκεῖνος ὁποῦ ἀδίκως, καί τυραννικῶς διωχθῇ, ἤ διά τήν ἀκρίβειαν τῶν δογμάτων τῆς πίστεως, ἤ διά τί ὁμολογεῖ, ὅσα δόγματα, καί παραδόσεις ὁμολογεῖ καί δοξάζει ἡ καθολική ἐκκλησία, ἤ καί διά τί ὑπερμαχεῖ διά τήν ἀλήθειαν, καί τούς ἀδικουμένους καί καταδυναστευομένους ὑπερασπίζεται (καθὼς τοιαῦτα ἠκολούθησαν εἰς τόν μέγαν Ἀθανάσιον, καί Βασίλειον, καί Χρυσόστομον, καί ἄλλους)∙ ὁ τοιοῦτος γάρ Ἐπίσκοπος, φεύγωντας τόν κίνδυνον, ἀνάγκη εἶναι διά νά ὑπάγῃ εἰς ἄλλην ἐπαρχίαν, ἀθῶος μέν ὢν κατά τό ἀληθές, καί δίκαιον, καθωσιωμένος ὅμως, ἤτοι ὑπόδικος εὑρισκόμενος εἰς τιμωρίαν, διά τήν τυραννίαν τῶν διωκόντων. Ὅθεν σκληρόν καί ἀπάνθρωπον εἶναι, ὁ τοιουτοτρόπως διωχθείς ἀπό τόν θρόνον του, νά μήν ὑποδέχεται ἀπό τούς συνεπισκόπους του μέ κάθε φιλοφροσύνην, καί περιποίησιν.1Ὅρα καί τόν ιε΄ Ἀποστολικόν.

1Καθὼς τοιαύτην φιλοφροσύνην ἔλαβεν ὁ θεῖος Χρυσόστομος ἀπερχόμενος εἰς τήν ἐξορίαν ἀπό τόν Ἐπίσκοπον τῆς Ταυροκιλικίας, ὥστε ὁποῦ, ἂν ἦτον δυνατόν, ἤθελε δώσει εἰς αὐτόν ἐκεῖνος καί τόν θρόνον του. Ὡς τοῦτο λέγει ὁ ἴδιος Χρυσόστομος (ἐπιστολ. πρός Κυριακόν). Σημείωσαι δέ ὅτι οὐ μόνον οἱ Ἐπίσκοποι, ἀλλά καί Πρεσβύτεροι, καί Διάκονοι, καί Μοναχοί πάντες, οἱ διά τήν ἀλήθειαν καί τάς παραδόσεις τῆς καθολικῆς ἐκκλησίας διωκόμενοι, πρέπει νά λαμβάνουν κάθε δεξίωσιν, καί περιποίησιν ἀπό τούς Ἀρχιερεῖς καί Ἱερεῖς, καί πάντας τούς Χριστιανούς, πρός οὕς ἂν ὑπάγωσιν. Οἱ δέ μή οὕτω δεχόμενοι αὐτούς, σκληρότατον ἀληθῶς καί ἀπάνθρωπον πρᾶγμα ποιοῦσι, κατά τόν κανόνα τοῦτον, καί ἀκολούθως μεγάλως ἁμαρτάνουσι.