Περί τοῦ μή δεῖν πλήν τῶν κανονικῶν ψαλτῶν, τῶν ἐπί τόν ἄμβωνα ἀναβαινόντων, καί ἀπό διφθέρας ψαλλόντων, ἑτέρους τινάς ψάλλειν ἐν ἐκκλησίᾳ.
Εὐταξίαν βούλονται οἱ τῆς συνόδου ἐν ταῖς ἐκκλησίαις φυλάττεσθαι∙ διό καί μή δεῖν εἶπον ψάλλειν ἐν ταῖς ἐκκλησίαις τόν βουλόμενον, ἀλλά τούς ψάλτας τούς κανονικούς, τούς ἐν κλήρῳ δηλαδή τεταγμένους, τούς ἐν ἑκάστῃ ἐκκλησίᾳ κεχειροτονημένους, τούς ἀπό διφθέρας ψάλλοντας. Διφθέρας δέ ὠνόμασαν ἃς ὁ κλεινός Παῦλος μεμβράνας ἐκάλεσεν ἐπιστέλλων τῷ Τιμοθέῳ, Φέρε, γράψας, τά βιβλία, μάλιστα δέ τάς μεμβράνας, διφθέραι γάρ τά δέρματα λέγονται, ἐξ ὧν αἱ μεμβράναι ἐργάζονται. Τά βιβλία τοίνυν τά ἐκκλησιαστικά λέγονται καλέσαι οἱ τῆς συνόδου Πατέρες διφθέρας. Φαίνεται, ὅτι τό παλαιόν κοινολαΐται τινές ἰδιοῦντο τά τῶν κληρικῶν προνόμια, καί ἐπ’ ἐκκλησίας τῶν θείων ψαλμῳδημάτων κατήρχοντο, εἰς καταφρόνησιν τῶν κληρικῶν. Ἔψαλλον δέ καί τινα παρηλλαγμένα καί ἀσυνήθη, οἷά εἰσι τά σήμερον ψαλλόμενα παρά τῶν γυναικῶν τῶν ἑπομένων τοῖς σίγνοις. Ταῦτα οὖν ἀποτρέποντες οἱ Πατέρες φασί, μηδένα ἕτερον, πλήν τῶν κληρικῶν τῶν ἐπ’ ἄμβωνος ἀναγινωσκόντων ἐπ’ ἐκκλησίας, κατάρχεσθαι τῶν θείων ψαλμῳδημάτων∙ τό γάρ καί λαϊκούς ἐπ’ ἐκκλησίας οὐ κεκώλυται, ἀλλά μηδέ ἑτεροῖα ψάλλειν παρά τά γεγραμμένα ἐν ταῖς ἀπό διφθερῶν, ἤτοι μεμβρανῶν, συντεθειμέναις ἐκκλησιαστικαῖς βίβλοις∙ ὅτι δέ διφθέρα πᾶν δέρμα λέγεται, τῶν ὁμολογουμένων ἐστί. Σημείωσαι ταῦτα διά τούς μοναχούς, τούς μή δεξαμένους ἐπισκοπικήν ἐπικουρίδα, καί ἀτάκτως ἐπ’ ἄμβωνος ἀναγινώσκοντας∙ καί διά τούς λαϊκούς, τούς χοροστάτας τῶν κονδακίων, τούς ἐπ’ ἐκκλησίας, καί ἐν ταῖς ἀγοραῖς δομεστικεύοντας. Ὡσαύτως σημείωσαι, ὅτι καί τά τῶν ψαλτῶν μινυρίσματα, καί τά θυμελικά μελῳδήματα, πάντῃ κεκώλυνται. Εἰ μή μετά διφθέρας, οὐδείς ἀμβωνίζεται. Οὐ δεῖ ἐπ’ ἄμβωνος ἀνέρχεσθαί τινας, μή ἱερατικήν κουράν ἔχοντας, καί τήν εὐλογίαν ὑπό τοῦ οἰκείου ποιμένος κανονικῶς δεξαμένους, καί τούς θείους τῷ λαῷ λόγους ὑποφωνεῖν. Πλήν καί τούτους, μή ἄλλως ψάλλεν ἐπ’ ἄμβωνος, εἰ μή μετά διφθέρας, ἤτοι φελωνίου. Ἐμποδίζει ὁ παρών Κανών, τό νά ψάλλῃ εἰς τήν ἐκκλησίαν ὅποιος θέλῃ. Ἀλλά μόνοι οἱ Ψάλται οἱ κανονικοί, οἱ ἐν τῷ κλήρῳ δηλ. συνηριθμημένοι, καί χειροτονημένοι εἰς κάθε ἐκκλησίαν, οἵτινες ἀναβαίνουσιν ἐπ’ ἄμβωνος, καί ψάλλουσι μέ ψαλτικάς μεμβράνας (διφθέραι γάρ τά δέρματα ὀνομάζονται, ἐξ ὧν γίνονται αἱ μεμβρᾶναι)1 ἤ καί χαρτίνας. Ἀταξία γάρ ἀκολουθεῖ καί χασμωδία ἐάν ψάλλῃ ὅποιος τύχῃ ἀμαθής. Καί ἐκ τοῦ ἐναντίου εὐταξία, ὅταν ψάλλουν οἱ διωρισμένοι Ψάλται, καί ψαλτικῶν ἔμπειροι. Ὅρα καί τόν οε΄ τῆς στ΄. 1Καθὼς γάρ ἱστορεῖ ὁ Ἡρόδοτος, καί οἱ πρό αὐτοῦ, ἐμεταχειρίζοντο δέρματα τῶν αἰγῶν καί προβάτων, ἐπάνω εἰς τά ὁποῖα ἔγραφον, μέ τό νά μήν εἶχον βιβλία, ἀλλά καί εἰς τόν καιρόν του ἀκόμη, πολλοί βάρβαροι εἰς τοιαύτας ἔγραφον. «Ἐν σπάνει βίβλων ἐχρέωντο διφθέρησιν αἰγείῃσί τε καί οἰέησι, καί τό κατ’ ἐμέ πολλοί τῶν βαρβάρων εἰς τοιαύτας διφθέρας γράφουσι». Κατά γάρ τούς τετρακοσίους ὀκτὼ χρόνους ἀπό Χριστοῦ εὑρέθη τό χαρτίον. Ὅρα καί τήν ὑποσημείωσιν τοῦ ξη΄ τῆς στ΄.
