Ἐφ᾽ ὅσον τῷ ἀφωρισμένῳ μή κοινωνεῖ ὁ ἴδιος ἐπίσκοπος, τῷ αὐτῷ ἐπισκόπῳ ἄλλοι μή συγκοινωνήσωσιν ἐπίσκοποι· ὥστε μᾶλλον παραφυλάττεσθαι τόν ἐπίσκοπον μή λέγειν κατά τινος, ὅπερ ἀποδείξεσιν ἐλέγξαι παρ᾽ ἑτέροις οὐ δύναται.
Ὅ παρεσιώπησεν ὁ ἀνωτέρω κανών, οὗτος προήνεγκεν εἰς φανερόν∙ τό δέ ἦν, τό, ἐάν μή θέλῃ ὁ ἐπίσκοπος κοινωνῆσαι τῷ παρ’ αὐτοῦ ἀφορισθέντι, ὡς ἔγκλημά τι αὐτῷ ἐξαγορεύσαντι, τί περί τοῦ τοιούτου οἰκονομηθήσεται; Φησί γοῦν ὅτι, ἐάν ἀφορίσῃ τινά οὐ δικαίως, ἐφ’ ὅσον καιρόν ἐκεῖνος οὐ κοινωνεῖ τῷ ἀφορισθέντι, μηδέ ἐκείνῳ, τῷ ἀφορίσαντι δηλαδή, κοινωνῶσιν οἱ ἄλλοι ἐπίσκοποι. Ἐπάγει δέ καί τήν αἰτίαν, ἵνα μή ταχεῖς καί ἀπερίσκεπτοι ὦσι πρός κατηγορίαν, καί πρός ἀφορισμόν, καί μή κατά τινων λέγωσιν ἃ ἐλέγξαι οὐ δύνανται. Ὃ παρεσιώπησεν ὁ ἀνωτέρω κανών, οὗτος προήνεγκεν εἰς φανερόν∙ τό δέ ἦν, τό, ἐάν μή θελήσῃ ὁ ἐπίσκοπος κοινωνῆσαι τῷ παρ’ αὐτοῦ ἀφορισθέντι, ὡς ἔγκλημά τι αὐτῷ ἐξαγορεύσαντι, τί ἐπί τῷ τοιούτῳ ἐπισκόπῳ γενήσεται, ἀνευλόγως ἀφορίσαντι καί πρό καταδίκης τόν ἄνθρωπον; Φησί γοῦν, ὅτι, ἐάν ἀφορίσῃ τινά ἀνευλόγως ἐφ’ ὅσον καιρόν ἐκεῖνος οὐ κοινωνεῖ τῷ ἀφορισθέντι, μηδέ ἐκείνῳ, τῷ ἀφορίσαντι δηλαδή, κοινωνῶσιν οἱ ἄλλοι ἐπίσκοποι. Ἐπάγει δέ καί τήν αἰτίαν, ἵνα μή ταχεῖς καί ἀπερίσκεπτοι ὦσι πρός κατηγορίαν καί πρός ἀφορισμόν, καί μή κατά τινων λέγωσιν ἃ ἐλέγξαι οὐ δύνανται. Καί ἀπό μέν τοῦ παρόντος κανόνος οὕτω κολάζεται ὁ ἀνευλόγως ἀφορίσας ἐπίσκοπος. Ἐγὼ δέ νομίζω, ὅτι οὐ μόνον οὕτω κολασθήσεται ὁ τοιοῦτος ἐπίσκοπος, ἀλλά καί τοῦ ἀνευλόγου τούτου ἀφορισμοῦ λαληθέντος παρά μείζονι ἀρχιερεῖ, ὁ μέν ἀφορισθείς λυθήσεται τοῦ ἀφορισμοῦ∙ ὁ δέ ἀφορίσας τιμωρηθήσεται κατά τήν Ἰουστινιάνειον νεαράν, ἤτοι κατά τό κδ΄ κεφ., τοῦ α΄ τίτλου, τοῦ γ΄ βιβλίου, ὃ καί ἐν διαφόροις κανόσι κατεστρώθη, καί κατά τόν δ΄ κανόνα τῆς ζ΄ συνόδου∙ καί ἀνάγνωθι τόν τοιοῦτον κανόνα καί τήν νεαράν καταστρωθεῖσαν εἰς τήν ἑρμηνείαν αὐτοῦ, καί τόν ιδ΄ κανόνα τῆς ἐν Σαρδικῇ συνόδου. Τόν μή ἐλεγχθέντα, κοινωνίας στερήσας ἐπίσκοπος, στερεῖται καί αὐτός τήν ἑτέρων ὁμοίως. Εἴ τις ἐπίσκοπος κληρικόν αὐτοῦ ἀφορίσει μή ἐλεγχθέντα ἐπί πταίσματι, ἀλλ’ ἐκ μόνης τῆς αὐτοῦ κατακριθέντα συνειδήσεως, ἀφορισθήσεται καί αὐτός, καί τῆς τῶν ἄλλων ἐπισκόπων κοινωνίας ἀποστερηθήσεται, ὡς ἂν παραφυλάττηται τό μή εὐχερῶς κατά τινος λέγειν, ὅπερ ἀπελέγξαι οὐ δύναται. *Στο Πηδάλιο, ο 133ος κανόνας αντιστοιχεί στο υπόλοιπο τμήμα του 141ου (αρίθμηση Πηδαλίου). Ερμηνεία. Διορίζει ὁ παρών κανών, ὅτι ἀνίσως τινάς ἐξομολογηθῇ κατά μόνας εἰς Ἐπίσκοπον ἁμάρτημά τι ἐδικόν του, ἄξιον ἀκοινωνησίας καί ἀφορισμοῦ, ἔπειτα ὁ Ἐπίσκοπος μέν τό φανερώσῃ, ὁ δέ ἐξομολογηθείς ἀκούωντας τοῦτο, ἀρνῆται ὅτι τοῦ τό ἐξωμολογήθη. Ἐάν τοῦτο, λέγω, ἀκολουθήσῃ, δέν πρέπει ὁ Ἐπίσκοπος νά πιστεύεται μόνος. Ἀλλά καί νά ἀναγκάζεται νά συγκοινωνῇ μέ ἐκεῖνον, καί νά μή νομίζῃ εἰς ὕβριν ἐδικήν του, ὅτι οἱ ἄλλοι δέν τοῦ πιστεύουσι μόνου. Ἐάν δέ αὐτός δέν θέλῃ νά συγκοινωνῇ μέ τόν ἐξομολογηθέντα καί ἀρνούμενον, διά τό σκάνδαλον, ὁποῦ τοῦ κάμνει ἡ συνείδησις, ἐλέγχουσα αὐτόν, πῶς τάχα συγκοινωνεῖ μέ τόν ἄξιον ἀκοινωνησίας καί ἀφορισμοῦ. Ἐν ὅσῳ καιρῷ αὐτός δέν συγκοινωνεῖ μέ τόν ἀρνούμενον, οὔτε οἱ ἄλλοι Ἐπίσκοποι νά μή συγκοινωνοῦν μέ αὐτόν. Καί τοῦτο νά γίνεται διά νά φυλάττεται ὁ Ἐπίσκοπος νά μή λέγῃ κᾀνένα ἔγκλημα ἐναντίον τινός, τό ὁποῖον δέν ἠμπορεῖ νά τό ἀποδείξῃ καί εἰς τούς ἄλλους, διά μαρτύρων, ἤ ἅλλου τινός. Ἀνάγνωθι καί τόν λβ΄ Ἀποστολικόν, καί τήν ὑποσημείωσιν τοῦ θ΄ τῆς ἐν Νεοκαισαρείᾳ.
